Kurumsal
 Haber & Duyurular 
   Cam Sektörü


Türkiye'de Üretim

Cam sanayii, insaat, otomotiv, mesrubat, gida, beyaz esya, mobilya, eczacilik, elektrik-elektronik vb. birçok sektöre girdi veren önemli bir sektördür.

Cam üretiminde kullanilan en önemli girdiler, kum, soda, dolomit, kuvartz gibi maddelerdir. Ülkemizin bu kaynaklar açisindan zengin olmasi nedeniyle, Türk cam sanayi %98 oraninda yerli hammadde kullanmaktadir. En çok kullanilan girdilerden birisi olan soda üretiminde Türkiye'nin payi dünyada %1.7, Avrupa Birligi'nde ise %10'dur. Diger taraftan, Türkiye'de cam hammaddeleri yeterince bulunmakla birlikte, hammadde rezervleri çok fazla kaliteli degildir. Ayrica, fiziksel ve kimyasal özellikleri bakimindan istenen özelliklere uygun hammadde rezervleri giderek azalmaktadir.

Kesintisiz üretim yapma zorunlulugu olan cam sanayiinde, daha önceleri yerli hammaddelerden yararlanmanin sagladigi “karsilastirmali üstünlükler” kullanilabilmekte iken; bugün küresellesme nedeniyle giderek dünyanin küçülen bir pazar durumuna gelmesi ve kalitenin ön plana çikmasi, üretimde yüksek kaliteyi saglayacak sekilde kaliteli hammadde kullanimini gerektirmektedir.

Türk cam sanayiinde, T. Sise Cam Fabrikalari Toplulugu monopol olusturmustur. Sektörde ayrica, orta ve küçük ölçekli bazi firmalarin yanisira, pekçok atölye düzeyinde isyeri de üretim yapmaktadir. Sektörün yillim toplam kurulu kapasitesi 1,8 milyon tonun üzerindedir. Sektörün 20001 yili üretimi 1,5 milyon ton'dur. Üretimin üçte birinden fazlasi ihraç edilmektedir.

Cam elyaf, topluluk disinda Toprak Holding A.S. tarafindan da üretilmektedir. Sektörün yillik toplam üretiminin yaklasik % 90'indan fazlasini bu Topluluk üretmektedir.

Düzcam üretiminde, T. Sise Cam Toplulugu'na bagli üç firma üretim yapmaktadir. Cam ambalaj grubunda yine ayni Topluluga bagli 2 firma bulunmaktadir. Cam ev esyasi üretiminde ise ayni Topluluga bagli 5 firma, Gürok Turizm ve Madencilik A.S., Güzelis Porselen A.S., Koncam gibi orta ve küçük ölçekli firmalar da mevcuttur. Topluluga ait firmalardan birisi, Schott isimli Alman firmasinin ortakligi ile kurulmus olup, 1999 Haziran ayinda üretime geçmistir.

Emniyet cami üretiminde, ikisi Topluluga ait olmak üzere 5 firma, çift camda iki tanesi Topluluga ait olmak üzere 8 firma, ayna üretiminde ise bir tanesi Topluluga ait olmak üzere 3 büyük firma bulunmaktadir.

Sektörde monopol durumunda olan T. Sise ve Cam Fabrikalari A.S.'ye ait 15 düzcam ve cam ürünler üreten firma, sektör için hammadde ve ambalaj malzemesi üreten 8 firma, 10 tane pazarlama ve finansman firmasi bulunmaktadir. Topluluk cam sanayiinde hammadde olarak kullanilan sodanin da tek üreticisidir. Bununla birlikte Türk cam sanayiinde faaliyet gösteren firmalarin 13'ü de yabanci sermaye ortakligi olan firmalardir.

Cam sanayinin temel özelliklerinden birisi olan, “kesintisiz üretim” ve yüksek kapasite ile çalisma zorunlulugu nedeniyle, Topluluk sürekli olarak yeni ürünler devreye sokarak ürün çesitliligini ve kapasitesini artirmakta, teknolojisini gelistirmektedir. Yeni teknolojileri, joint-venture türü ortakliklar kurarak, yurtdisindan saglamaktadir.

Cam sektörü, sermaye yogun bir üretim alanidir ve sektörde sürekli yatirim zorunlulugu vardir. Cam üretiminde, makina-donanim hizlarinin artmasi, enerji yogun üretim olmasi ve kesintisiz üretim zorunlulugu ölçeklerin büyümesine neden olmaktadir. T. Sise Cam Fabrikalari A.S. de sektörün bu özelliginden dolayi, sürekli olarak kapasitesini artirmakta ve yeni yatirimlar gerçeklestirmektedir.

Topluluk, Türkiye'de oldugu gib
i yurtdisinda da genisleme politikasi dogrultusunda, birisi Bulgaristan'da, digeri de Gürcistan'da olmak üzere iki firma satin almistir. Rusya'daki cam ambalaj fabrikasi yatirim çalismalari devam etmektedir. Toplulugun, Almanya, Rusya Fed., Çin, Hong Kong ve Avusturya'da temsilciliklere de vardir.

Türk cam sanayii gerek ülke imalat sanayii ölçeginde, gerekse dünya cam sanayi esas alindiginda gelismis bir sanayi dalidir. Türk cam sanayi dünya üretiminde %1.5 paya sahiptir. Avrupa'da 6., dünyada ise 10. büyük cam kurulusudur.

Sektörde kurulu toplam kapasite içinde düzcam birinci sirada, cam kaplar ikinci sirada, cam ev esyasi ise üçüncü siradadir. T. Sise Cam Sirketler Toplulugu, 25 kadar büyük uluslararasi sirketin bulundugu dünya cam sanayinde üretim miktari açisindan 10. sirada yer almaktadir.

Türkiye'de Cam Üretimi (Birim: 1000 Ton)

1995

1 140

1996

1 337

1997

1 470

1998

1 514

1999 2000

1 3971 601

2001

1 511

Kaynak : Devlet Planlama Teskilati Yillik Programlari

Ürün Gruplarina Göre Cam Üretimi (2001)
Birim:1000 Ton

Düzcam

601

Cam Ambalaj

468

Cam Ev Esyasi

296

Cam Yünü

29

Cam Mozaik

8

Emniyet Camlari

34

Çift Cam

22

Diger Camlar

53

TOPLAM

1 511

Kaynak: DPT Yillik Programlari

Türkiye'nin Dis Ticareti

Türkiye cam ürünleri ihracatinda önemli bir ülkedir. Ihraç pazarlari sürekli gelismektedir. 1986 yilinda sadece 50 kadar ülkeye ihracat yapilirken, 2002 yili itibariyle yaklasik 150 ülkeye ihracat yapilmistir. Ihracatin yaklasik %50'si AB ülkelerine yapilmaktadir. Bu ülkeler içinde de en büyük alicilar Italya, Almanya, Ingiltere ve Fransa'dir. AB disinda önemli alicilar arasinda ise ABD, Israil,Misir, Rusya Fed., Bulgaristan, Iran, Ürdün, Cezayir, Yugoslavya, Suudi Arabistan,Japonya, Azerbaycan sayilabilir.

Türkiye'nin Cam Ürünler Ihracati (Birim : Milyon Dolar)

1997

340,7

1998

349,1

2000

379,8

2001

410,7

2002

442,6

2003

437


1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2002

2003

254

323

328

306

363

381

413

382

437

Kaynak : Dis Ticaret Müstesarligi

Ihracatta basta gelen ürün gruplari, cam ev esyasi (%52), düzcam (%15) ve cam ambalajdir (%6).

Ürün Gruplarina Göre Cam Ürünler Ihracati (2002)
Birim: 1000 Dolar

Ürün Grubu

Ihracat

Toplam Cam Ihracatindaki Pay(%)

Önemli Ihracat Pazarlarinin Payi(%)

Cam ev esyasi

230 426

52

Almanya(11), ABD(10), Ingiltere(8), Italya(7), Fransa(6), Rusya Fed.(4), Ispanya(3), Kanada(3), Yunanistan(2), BAE(2), Misir(2), Danimarka(2)

Düz cam

65 450

15

Yunanistan(13), Italya(12), Almanya(9), Ingiltere(8), Misir(6), Ispanya(5), Fransa(4), Bulgaristan(4), Portekiz(3), Hollanda(3), Belçika-Lüks.(3), Lübnan(3), Arnavutluk(3), Fas(3), Cezayir(2)

Cam ambalaj

25 443

6

Italya(34), Israil(13), Belçika-Lüks.(12), Cezayir(7), Yunanistan(5), Malta(4), Yugoslavya Fed. Cum.(3), Almanya(3), Kuzey Kibris T.C.(3), ABD(2), Ispanya(2)

Digerleri

121 251

27

 

TOPLAM

442 570

100

 

Kaynak : Dis Ticaret Müstesarligi

Ithalat

Türkiye'nin Cam Ithalati (Birim: Milyon Dolar)

1998

195,9

1999

165,2

2000 2001

166,7 131,4

2002

168,4

Kaynak : Dis Ticaret Müstesarligi

Ürün Gruplarina Göre Cam Ithalati (2002)
Birim:1000 Dolar

Ürün Grubu

Ithalat

Toplam Cam ithalatindaki Pay (%)

Ithalatta önde gelen ülkelerin % payi

Cam lifi, cam yünü ve bunlardan mamul ürünler

32 564

20

Almanya(18), Italya(15), Ispanya(11), Çin(9), Fransa(8), Hollanda(6), Ingiltere(6), Norveç(5), Belçika(3), çek Cum.(3), Japonya(2)

Düzcam

28 336

17

Rusya Fed.(24), Ukrayna(14), Israil(12), Almanya(11), ABD(9), Iran(6), Çin(6), Tayvan(3), Singapur(2)

Emniyet cami

20 028

12

Fransa(30), Almanya(21), Italya(19), Japonya(9), Finlandiya(5), Ingiltere(5), Hollanda(3), Ispanya(2)

Ev esyasi

17 084

10

Fransa(27), Ispanya(17), Endonezya(15), Almanya(9), Italya(9), Iran(4), Çin(3), Portekiz(2)

Cam ambalaj

16 359

10

Italya(26), Fransa(21), Almanya(15), Çin(10), Avusturya(6), Iran(4), Yunanistan83), Belçika-Lüks.(3), Güney Kore Cum.(2)

Digerleri

54 078

31

 

Toplam

168 449

100

 

Kaynak: Dis Ticaret Müstesarligi Kayitlari

Ithalat, 2002 yilinda bir önceki yila göre % 28 oraninda artmistir. Cam sanayi ithalatinda, cam lifleri, cam yünü ve mamulleri %20, düz cam %17, emniyet camlari %12, ev esyasi %10, cam ambalaj %10 pay almaktadir.

Ithalatin yaklasik %70'i AB ülkelerinden yapilmaktadir. 1995 yilinda AB ile Gümrük Birligi Anlasmasinin imzalanmasindan sonra, AB ülkelerinden yapilan tüm sanayi ürünleri ithalatinda oldugu gibi cam ürünlerinde de sifir gümrük vergisi uygulanmakta; üçüncü ülkelere ise Ortak Gümrük Vergisi (OGT) uygulanmaktadir. Bu kapsamda, yerel cam sanayi için en büyük tehdidi üçüncü ülkeler olusturmaktadir. Özellikle Orta ve Dogu Avrupa ile Uzakdogu ülkeleri sahip olduklari büyük kapasiteler ve adil pazar kosullarini bozucu uygulamalari ile sorun yaratmaktadirlar. Cam ürünlerini dampingli fiyatlarla ihraç etmelerinin yanisira, bir de OGT uygulamasi çerçevesinde koruma oranlarinin asagiya çekilmesi ile Türk cam sanayini tehdit edecek konumdadirlar.

24/9/2002 tarihli Resmi gazetede yayinlanan bir kararla , Rusya Fed., Ukrayna, Beyaz Rusya ve Iran menseli düzcam ithalati için, Dis Ticaret Müstesarligi tarafindan, ithalatta korunma önlemleri sorusturmasi açilmistir. 9/6/2001 tarihli resmi Gazete'de yayinlanan bir karar ile de Iran menseli sofra ve mutfak esyasi ithalatinda sorusturma açilmasina ve ithalatin gözetime tabi tutulmasina karar verilmistir. Su anda, Iran'dan ithal edilen cam sofra ve mutfak esyasi için kota uygulanmaktadir.

Dünya Ticareti

Dünya cam üretimi, 2000 yili itibariyle yaklasik 108 milyon ton düzeyindedir. Bunun %53'ü cam ambalaj, %29'u düzcam, %5'i cam ev esyasi, %2'si cam lifi ve %11'i de diger ürünlere aittir.

Türkiye'nin dünya cam üretiminde aldigi pay % 1,5 civarindadir. Avrupa üretiminin ise % 5'ini yapmaktadir. Cam üretiminin çok sermaye yogun ve yüksek kapasite gerektiren yapisindan dolayi sektöre çok sayida firma girememektedir. Sonuç olarak dünya cam sektöründe çogunlugu uluslararasi nitelikte olmak üzere, çok az sayida firma mevcuttur. Sektörde, son yillarda kartellesme egilimi de görülmektedir. Dünya cam üretiminin %70'i, 10 büyük sirket tarafindan gerçeklestirilmektedir. Dünya cam üretiminin %33'ünü Avrupa, %33'ünü Asya ve %29'unu ise Amerika Kitasi ülkeleri gerçeklestirmektedir.

Dünyadaki en büyük 25 firmadan 7'si ABD'de, 5 tanesi Japonya'da, 4 tanesi Fransa'da, 3 tanesi Ingiltere'de, birer tanesi Almanya, Isveç, Belçika, Italya, Endonezya ve Türkiye'de bulunmaktadir. T. Sise Cam Fabrikalari A.S., dünyadaki büyük firmalar listesinde 10. siradadir. Topluluk cam ev esyasi üretiminde dünyada üçüncü, Avrupa'da ise ikinci büyük üretici durumundadir.

Dünyadaki üreticilerin pekçogunun dünyanin çesitli yerlerinde fabrikalari olup, bu durum ihraç edilecek bölgelere yakinlik ve dolayisiyla navlunda avantaj saglamaktadir. T. Sise Cam Fabrikalari Bulgaristan'da soda üreten bir fabrikayi Belçikali bir firma ile, Gürcistan'da bir sise fabrikasini ise Uluslararasi finans kurumu IFC ve Avrupa Kalkinma Bankasi ile ortak olarak satin almistir. Rusya'daki cam ambalaj fabrikasi yatirim çalismalari da devam etmektedir.


Dünya Ihracatinda Önde Gelen Ülkeler ve Ihracat Degerleri
SITC:664-Düzcam, Emniyet Camlari, Aynalar vb. Ürünler Dünya Ihracati
(Birim : Milyon Dolar)

 

1997

1998

1999

2000

2001

ABD

2 115

1 997

2 093

2 485

2 450

Almanya

1 811

1 927

1 945

1 899

2 021

Japonya

1 527

1 380

1 533

1 986

1 754

Belçika

1 364

1 449

1 307

1 267

1 298

Fransa

796

886

841

809

790

Italya

702

800

822

751

749

Ingiltere

531

526

487

471

506

Hollanda

367

370

382

364

304

Kanada

494

471

550

567

527

Meksika

457

574

620

668

607

Dünya Toplami

12 716

13 428

15 039

15 247

15 887

Kaynak : ITC Databases:International Trade Statistics, http://www.intracen.org/

SITC:665-Cam Ev Esyasi, Cam Ambalaj, Laboratuvar Esyasi vb. Ürünler Dünya Ihracati
(Birim: Milyon Dolar)

 

1997

1998

1999

2000

2001

Fransa

1 736

1 685

1 632

1 579

1 496

Almanya

1 081

1 188

1 112

1 026

1 125

Italya

909

880

866

829

867

ABD

814

714

731

865

882

Avusturya

477

463

477

514

546

Çek Cum.

370

432

451

464

514

Japonya

335

254

333

479

392

Meksika

261

265

282

341

312

Ingiltere

295

323

282

285

259

Isviçre

259

269

257

268

222

Dünya Toplami

8 866

9 866

13 711

13 533

10 254

Kaynak : ITC Databases:International Trade Statistics, http://www.intracen.org/

Dünya Ithalatinda Önde Gelen Ülkeler ve Ithalat Degerleri (Birim: Milyon Dolar)
SITC : 664-Düzcam, Emniyet Camlari, Aynalar vb. Ürünler Dünya Ithalati

 

1997

1998

1999

2000

2001

ABD

1 823

1 859

2 144

2 350

2 305

Almanya

1 120

1 314

1 310

1 255

1 417

Fransa

943

1 078

1 093

1 046

1 075

Kanada

883

953

1 113

1 142

1 071

Meksika

526

546

648

913

850

Ingiltere

681

693

731

731

760

Italya

658

653

650

616

632

Japonya

807

600

606

870

713

Çin

408

542

667

954

1 002

Hollanda

382

403

426

382

350

Dünya Toplami

12 323

12 323

17 245

16 778

16 250

Kaynak : ITC Databases:International Trade Statistics, http://www.intracen.org/

SITC:665 - Cam Ev Esyasi, Cam Ambalaj, Laboratuvar Esyasi vb. Ürünler Dünya Ithalati
(Birim: Milyon Dolar)

 

1997

1998

1999

2000

2001

ABD

1 643

1 698

1 927

2 051

1 859

Almanya

796

763

728

685

696

Fransa

796

818

779

753

711

Ingiltere

478

479

499

515

518

Italya

424

457

464

445

477

Hong Kong

341

282

296

360

388

Ispanya

349

369

384

311

322

Kanada

327

356

379

444

445

Hollanda

257

209

264

241

234

Çin

130

129

180

258

267

Isviçre

289

309

291

264

265

Japonya

386

326

329

417

391

Dünya Toplami

8 325

9 226

12 605

11 676

9 882 912

Kaynak : ITC Databases:International Trade Statistics, http://www.intracen.org/

 Dier Haberler 
Düzcamda CE zorunluluğu
Aşındırıcılar Sektörü
Dünya Bor Üreticileri Ve Kapasiteleri
Dünya Bor Tüketimi
Dilek & ikayet |  Sk Sorulan Sorular |  Ulam Bilgileri |  Site Haritas
Tm Haklar Sakldr. Copyright © 2006 Tasarm ve Programlama